काठमाडौँ। पछिल्ला केही हप्तायता अन्तर्राष्ट्रिय बजारसँगै नेपालमा पनि सुनको मूल्य निरन्तर उकालो लागिरहेको छ। दैनिकजसो नयाँ रेकर्ड कायम गर्दै सुनको भाउ बढेपछि यसको प्रत्यक्ष प्रभाव सर्वसाधारणदेखि व्यवसायीहरूमा समेत देखिन थालेको छ। विशेषगरी बैंक तथा वित्तीय संस्थामा सुन धितो राखेर ऋण लिने ग्राहकहरूको संख्या उल्लेखनीय रूपमा बढेको छ।
नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार हाल सुनको मूल्य ऐतिहासिक उच्च बिन्दु नजिक पुगेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा भएको उतारचढाव, अमेरिकी डलरको मूल्यमा परिवर्तन, र विश्वव्यापी आर्थिक अनिश्चितताका कारण सुनमा लगानी गर्ने प्रवृत्ति बढ्दा यसको मूल्यमा चाप परेको हो।
यसैबीच मूल्य बढेसँगै सर्वसाधारणले आफ्नो घरमा राखिएको सुनलाई उपयोगमा ल्याउने विकल्प रोज्न थालेका छन्। विशेषगरी, आकस्मिक खर्च, व्यवसाय विस्तार, घरजग्गा खरिद, तथा शिक्षा-स्वास्थ्यसम्बन्धी आवश्यकताका लागि मानिसहरूले बैंकमा सुन धितो राखेर ऋण लिने गरेका छन्।
बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरूले पनि सुन धितो कर्जा योजनालाई प्राथमिकतामा राखेका छन्। यस्तो कर्जामा अन्य कर्जाको तुलनामा प्रक्रिया सरल, छिटो र ब्याजदर पनि तुलनात्मक रूपमा कम हुने भएकाले ग्राहकहरू आकर्षित भएका छन्। केही बैंकहरूले त न्यूनतम कागजी प्रक्रिया र छिटो स्वीकृतिको सुविधा समेत दिएका छन्।
एक वाणिज्य बैंकका अधिकारीका अनुसार पछिल्लो समय सुन धितो कर्जाको माग करिब ३०-४० प्रतिशतले बढेको छ। विशेषगरी साना तथा मझौला व्यवसायीहरू यसतर्फ बढी आकर्षित देखिएका छन्।
तर, विशेषज्ञहरूले भने सावधानी अपनाउन सुझाव दिएका छन्। सुनको मूल्य बढ्दा ऋण लिन सहज भए पनि भविष्यमा मूल्य घट्न सक्ने जोखिम रहने भएकाले सोचविचार गरेर मात्र कर्जा लिन आग्रह गरिएको छ। यदि मूल्य घट्यो भने धितोको मूल्य कम भई थप धितो माग हुन सक्ने वा जोखिम बढ्न सक्ने उनीहरूको भनाइ छ।
अर्कोतर्फ सुनको मूल्य बढेसँगै गहना किन्ने ग्राहकको संख्या भने घटेको व्यवसायीहरू बताउँछन्। विवाह तथा चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा पनि ग्राहकहरू ‘पर्ख र हेर’ को अवस्थामा रहेको देखिन्छ। समग्रमा सुनको मूल्यवृद्धिले एकातिर लगानीकर्तालाई आकर्षित गरेको छ भने अर्कोतर्फ सर्वसाधारणलाई वित्तीय व्यवस्थापनका नयाँ उपाय अपनाउन प्रेरित गरेको छ।
